Browsing by All Authors "İç, Erhan"
Now showing 1 - 17 of 17
Results Per Page
Sort Options
Item Avrupa Birliği‘nin ışınlanmış gıdaların tespiti konusundaki tutumu ve piyasa denetimleri(TMMOB Gıda Mühendisleri Odası, 2013-11) İç, Erhan; Aylangan, Ayça; TAEK-SANAEMAvrupa Birliği’nin birçok üye ülkesinde gıda ışınlama konusunda yasal düzenleme, endüstriyel uygulama ve ticaret mevcut olmasına rağmen, AB ışınlama prosesine karşı şüpheci bir yaklaşım içinde olmuştur. Bu çalışmanın amacı, Avrupa Birliği’nin ışınlanmış gıdaların tespiti konusundaki tutumu ve üye ülkelerde ışınlanmış gıdalar ile ilgili piyasa denetimleri konusunda genel değerlendirme yapmaktır. FAO, IAEA, WHO birleşik uzmanlar komitesi tarafından 1965, 1970, 1977, 1981, 1997 yıllarında açıklanan kararlarda ışınlanmış gıdaların besin olarak yeterli, sağlık açısından da güvenilir olduğu ortaya konmuştur. Avrupa Komisyonu gıda konusundaki bilimsel komitesinden benzer görüşler (1986, 1992, 1998) verilmesine rağmen Avrupa Birliği bünyesinde ışınlanmış gıdaların tespiti konusunun açıklığa kavuşturulması gerekçe gösterilerek yönetmeliklerin çıkması geciktirilmiş, ancak ışınlanmış gıdaların tespiti ile ilgili ilk düzenleme 1999 yılında direktif (1999/2/EC ve 1999/3/EC) olarak yayınlamıştır. Bu yasal düzenlemeler ışınlanmış gıdaların etiketlenmesini (içeriğinde düşük miktarda olsa da) zorunlu kılmaktadır. Farklı türlerdeki ışınlanmış gıda ve gıda bileşenlerinin tespiti için geliştirilen 10 adet standart yöntem (EN 1784, EN 1785, EN 1786, EN 1787, EN 13708, EN 13751, EN 13783, EN 13784, EN 14569) ise etiketlemenin uygulanması ve kontrolünü kolaylaştırmıştır. Sonuç olarak, 2000 yılından itibaren bu tespit yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilen piyasa denetimlerinden elde edilen sonuçlar AB piyasasında etiketlenmemiş ürünlerin serbest olarak dolaştığı kanısını yıkmıştır.Item Bakliyat ürünlerinde böceklenmeye karşı ışınlama teknolojisi(Akdeniz İhracatçı Birlikleri, 2012-01) Aylangan, Ayça; Özyardımcı, Berna; İç, Erhan; TAEK-SANAEMGıda ışınlama baklagil ticaretinde karşılaşılan böceklenme problemlerini çözen, hem depolanmış hem de taze tarım ürünlerine uygulanabilen, etkinliği kanıtlanmış bir teknolojidir. Böceklenmeyi önlemek amacıyla kullanılan düşük ışınlama dozları üründe kimyasal içerik ve besin değeri açısından önemli bir değişikliğe yol açmamaktadır. Tüketici tutumuna yönelik gerçekleştirilen araştırmalarda da olumlu sonuçlar alınmaktadır. Baklagil grubu gıdaların ışınlanmasında ürün ambalajı yeniden böcek bulaşmasını önleyecek şekilde seçilmelidir. Ayrıca, baklagil grubu gıdaların ışınlanması için gerekli tesisin çalışma özelliklerini de bu gıda ambalajlarının şekil ve büyüklüğü, ürün taşıma sistemi ve ışınlama kaynağının tipi belirlemektedir.Item Bezelye (Pisum ativum)’nin C vitamini, renk ve protein yapısı gibi önemli kalite kriterleri üzerine ışınlamanın etkisi(Gıda Teknolojisi Derneği, 2016-10) Aylangan, Ayça; Özyardımcı, Berna; İç, Erhan; TAEK-SANAEMÜlkemiz açısından ekonomik öneme sahip tarımsal ürünlerin ticaretinde ve özellikle ihracatta böceklenmeden kaynaklanan büyük problemler yaşanmaktadır. Taze meyve ve sebzelere uygulanacak çok düşük ışınlama dozları ile böceklenme kontrol altına alınabilmektedir. Bu nedenle ülkemize özgü daha fazla gıda ürünü ve böcek türünde çalışma yapılması, potansiyel ürünlerin ışınlama dozuna karşı duyarlılık düzeyinin tespit edilmesi önemli görülmektedir. Bu amaçla bezelye örneklerinde (Pisum sativum) 3 farklı ışınlama dozunun (0.25, 0.50 ve 1.00 kGy) C vitamini, renk ve proteinlerin ikincil yapısı üzerine etkisi incelenmiştir. Örneklerden C vitamini ekstraksiyonunda Hızlandırılmış Çözücü Ekstraktörü (Accelerated solvent extraction-ASE) kullanılmış ve ekstraktlar HPLC (Yüksek performans sıvı kromatografisi) kullanılarak analiz edilmiştir. Renk değerleri Minolta Spektrofotometresi ile proteinlerin ikincil yapıları ise Azalan Tam Yansıma Fourier Dönüşüm Kızılötesi (ATR-FTIR) Spektroskopisi ile analiz edilmiştir. Işınlanmamış kontrol örneği ile kıyaslandığında ışınlanmış örneklerdeki C vitamini miktarı ışınlama dozu artıkça azalma göstermiştir. Işınlama dozlarının bezelye örneklerinin L* (parlaklık), b* (sarılık) ve chroma (renk yoğunluğu) değerlerine etkisi istatistik olarak önemli (p>0.05) değildir. Ancak, örneklerin yeşil rengini tanımlayan negatif a* değerleri ışınlama dozlarından istatistik olarak önemli (p<0.05) şekilde etkilenmiştir. Proteinlerin ikincil yapılarını oluşturan α-sarmal ve β-düzlemsel tabakada ATR-FTIR ile yapılan inceleme sonucunda uygulanan düşük ışınlama dozlarının önemli bir değişime yol açmadığı belirlenmiştir.Item Cereals, Grains and Legumes Irradiation for Türkiye: Past, Present and Future Opportunities Türkiye için Tahıl ve Bakliyat Işınlaması: Geçmiş, Bugün ve Gelecekteki Fırsatlar(Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK), 2024-05-30) Çetinkaya, Nurcan; İç, Erhan; Yalçıntaş, MehmetIrradiation of cereals, grains and dry legume seeds for phytosanitary purposes is not a new idea. To date, in addition to the research phase, many system installations for commercial applications have been carried out. The oldest of these enterprises started operating in Türkiye in 1967 with the cooperation of the Turkish Government and UN organizations. It was a short-lived enterprise because of not receiving sufficient public support. The objectives of this paper are consideration the potential of cereals, grains and dry legume seeds irradiation and also new application such as EB or X-ray approaches in food irradiation. Phytosanitary irradiation has important advantages especially for food security. Ukraine and China have been gained industrial irradiation experience in the application of EB sources as an alternative to gamma sources. Recently the number of companies with field experience in industrial EB applications and offering alternative design opportunities is increasing. Since Türkiye is a major cereal grain, and pulses producer and exporter, the insect infestation is an important problem. Temperature is the most important environmental factor influencing insect population dynamics, global climate change is expected to cause an expansion of their geographic range. As climate change exacerbates the pest problem, there is an urgent need for new pest management solutions. Instead of conventional methods, EB/X-ray irradiation at very low doses and irradiation of bulk grains & cereals and packaged legume seeds have significant potential. Consequently, potential scenarios for the Turkish market regarding the irradiation of such products with EB/X-ray are high potential. The most economical option seems EB for bulk grains & cereals and X-ray systems for packaged legume seeds. Türkiye için Tahıl ve Bakliyat Işınlaması: Geçmiş, Bugün ve Gelecekteki Fırsatlar Tahılların ve kuru baklagil tohumlarının bitki sağlığı amacıyla ışınlanması yeni bir fikir değildir. Bugüne kadar araştırma aşamasının yanı sıra ticari uygulamalara yönelik birçok sistem kurulumu gerçekleştirilmiştir. Bu işletmelerin en eskisi 1967 yılında Türk Hükümeti ve BM kuruluşlarının işbirliğiyle Türkiye'de faaliyete geçmiş ancak yeterli kamuoyu desteği alamadığından kısa ömürlü bir girişim olarak kalmıştır. Bu makalenin amacı tahıllar ve kuru baklagil tohumlarının ışınlama potansiyelini ve ayrıca gıda ışınlamasında EB veya X-ışını yaklaşımları gibi yeni uygulamaları dikkate almaktır. Bitki sağlığı ışınlaması özellikle gıda güvenliği açısından önemli avantajlara sahiptir. Ukrayna ve Çin, gama kaynaklarına alternatif olarak EB kaynaklarının uygulanmasında endüstriyel ışınlama deneyimi kazanmıştır. Son dönemde endüstriyel EB uygulamalarında saha tecrübesi olan ve alternatif tasarım fırsatları sunan firmaların sayısı giderek artmaktadır. Türkiye önemli bir tahıl, bakliyat üreticisi ve ihracatçısı olduğundan böcek istilası önemli bir sorundur. Sıcaklık, böcek popülasyon dinamiklerini etkileyen en önemli çevresel faktör olup, küresel iklim değişikliğinin böceklerin coğrafi yayılımının genişlemesine neden olması beklenmektedir. İklim değişikliği haşere sorununu ağırlaştırdıkça, yeni haşere yönetimi çözümlerine acil ihtiyaç duyulmaktadır. Geleneksel yöntemlerin yerine, çok düşük dozlarda EB/X-ışını ışınlaması ve yığın halinde tahıllar ile paketlenmiş baklagil tohumlarının ışınlanması önemli bir potansiyele sahiptir. Sonuç olarak, bu tür ürünlerin EB/X-ray ile ışınlanmasına ilişkin Türkiye pazarı için uygun senaryolar yüksek potansiyele sahiptir. En ekonomik seçenek, yığın halindeki tahıllar için EB ve paketlenmiş baklagil tohumları için X-ışını sistemleri gibi görünmektedir.Item Coğrafi orijin belirlemede kararlı izotopik ve elemental analiz yöntemlerinin kullanılması(Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, 2018) Aylangan, Ayça; Oktar, Okan; Mert, Yüksel; Çantay, Eren; Ergun, Ece; İç, Erhan; Tahmaz, Hande; Söylemezoğlu, Gökhan; TAEK-SANAEMSon yıllarda, gıda gerçekliğinin ve orijininin kontrol edilmesinin önemi genişleyen küresel pazarlara bağlı olarak artış göstermektedir. Bu küreselleşme ile tüketim mallarının kalite, gerçeklik ve orijininin belirlenmesi için gıda sektöründe daha gelişmiş izleme sistemlerine ihtiyaç doğmuştur. Ülkemizde son yıllarda giderek yaygınlaşan şaraplık üzüm yetiştiriciliğinin artması ve bunlardan elde edilen şarabın orijin kontrolünün yapılması gelişen ticaret hacmi için büyük önem taşımaktadır. Önemli şarap üreticisi Avrupa Birliği ülkelerinin yıllardır benimsediği "Kökeni Kontrollü İsimlendirme Sistemi" henüz Türkiye de yeterince uygulanmamakta, bu olumsuzluk ise Türk şaraplarının iç ve dış piyasalarda kalite şarapları ve coğrafi işarete sahip sofra şarapları karşısında rekabet gücünü zayıflatmaktadır. Gıda izlenebilirliği ve gerçekliğinin önem kazandığı Dünya’da ülkemiz açısında potansiyel üretim hacmine sahip şarabın dış rekabete hazır hale gelebilmesi için "Kökeni Kontrollü İsimlendirme Sistemi”ne geçilmesi gerekmektedir. Kararlı izotop ve elemental analiz yöntemleri kullanılarak belirli bölgelerden elde edilen şaraplarda gıda izlenebilirliğinin önemli bir parçasını teşkil eden orijin belirlenmesi yapılabilmektedir. Bu çalışmada, nükleer analitik teknikler ile belirlenen kararlı izotop analizlerinin şarap örneklerinde uygulanabilirliği ile ilgili örnekler verilmesi amaçlanmıştır.Item Gamma irradiation of pulses for quality maintenance and introducing food irradiation technology to producers and inspectors(IAEA, 2014-11) Aylangan, Ayça; İç, Erhan; Özyardımcı, Berna; TAEK-SANAEMPulses such as chickpea (Cicer arietinum L.), lentil (Lens culinaris Med), kidney bean (Phaseolus vulgaris L.), pea (Pisum satinum L.) and cowpea (Vigna unguiculata L. Walp) are a cheap and critical source of plant-based protein and consumed in large quantities in Turkey. 772 thousand hectares of the total sown area in Turkey is utilized for pulses. Turkey had produced 1.2 thousand tons pulses in 2012. Generally, post-harvest losses in pulses (20 – 25 %) mostly are aroused from transportation and storage pest of food in the world. Over the centuries, efforts have been made to control storage losses and maintain the quality of foods. Food irradiation is an effective post-harvest technology as alternative to fumigation for reducing stored product losses. Our study was conceived to evaluate, using High Performance Liquid Chromatography (HPLC), the effects of combined gamma irradiation (0.25, 0.50 and 1.0 kGy) and storage time on chickpea, kidney bean and green lentil. Total carotenoids, B vitamins (riboflavin and thiamine), oligosaccharides (raffinose and stachyose) and sensory properties were analyzed after the irradiation in 0, 6 and 12 months at during the storage time. The differences bound up in irradiation dose are significant in total carotene results on green lentil samples. The results indicated that non-significant losses in thiamine and riboflavin concentrations for the analyzed samples at three different irradiation dose In contrast, storage time affected significantly (p<0.05) the thiamine and riboflavin concentrations of samples. While effect of storage period was found significant on raffinose and stachyose contents there was not seen any significant changes conditional upon applied irradiation doses. Applied irradiation doses could not be separate from unirradiated samples by panelists as a result of sensory evaluation. The United Nations has declared 2016 as “International Year of Pulses” in the world. The main objective of this initiative would be to raise awareness of the contribution of pulses to food security. Irradiation appears to be superior to other alternatives on the basis of quality maintenance. This data will be useful for the pulse industries in both domestic and international pulses markets, which can use radiation processing as a final step of production in order to make their product safe for direct consumption. In order to make clear irradiation technology as an effective alternative in insect disinfestation of pulses to producers and related investors. We organized a seminar entitled ‘Using food irradiation technology in pulses’ in collaboration with the Istanbul Chamber of Commerce in the May 2011 in Turkey. The event was attended by at least 60 pulse producers, private sector representatives, research institute specialist. Futhermore, we participated in the meeting organized by Rebublic of Turkey Ministry of Food, Agriculture and Livestock including over 150 inspectors and regulators in the November 2012. The meeting discussed the phytosanitary (quarantine) irradiation of pulses as an alternative to fumigation, effects of pulses, cost of irradiated food, national and international regulations about phytosanitary treatments.Item GAMMA RAYS INDUCED ENHANCEMENT IN THE PHYTONUTRIENT CAPACITIES OF TOMATO (Solanum Lycopersicum L.)(Frontiers, 2023-08-03) Kantoğlu, K. Yaprak; İç, Erhan; Özmen, Dilan; Bulut, F. Şebnem; Ergun, Ece; Kantoğlu, Ömer; Özçoban, MustafaOne of the most important problems for the field-grown Ayaş tomato (Solanum lycopersicum Ayas population), which is preferred for consumption in Central Anatolia because of its aromatic taste, is that the shelf life is short because of insufficient fruit firmness. Therefore, a study was initiated to develop high-quality lines and variety candidates through mutation breeding in the current Ayaş population. In this study, the effective mutation dose (EMD50) was found to be 150 Gy for seeds using a Cobalt-60 gamma ray source. The main mutant population was generated by applying EMD50. During the study, mutant lines selected by following the classical mutation breeding stages were evaluated in terms of yield and quality traits (antioxidant content, total soluble solid amount, fruit firmness, Brix, etc.) starting from the M4 stage. One of our aims was to determine and improve the phytonutrient content of field-grown tomatoes. The fruits of selected lines at the M4 stage were extracted by liquidliquid partition and accelerated solvent extraction techniques and analyzed by High Performance Liquid Chromatography (HPLC) in this study. It was found that 28 of the 29 mutant lines were significantly different from the control and mutant lines. Mutant lines 9-22, 8-90, 8-135, and 8-127 were determined to be the most promising for commercialization.Item Gıda ışınlama(Türkiye Atom Enerjisi Kurumu, 2010) Çetinkaya, Nurcan; Ünal, Zati; Tükenmez, Ibrahim; İç, Erhan; Denli, Emine; Güçlü, Hülya; Halkman, Hilal B. D.; Kozat, Pelin; Başbayraktar, Vasfiye; Özyardımcı, Berna; Uygun Sarıbay, Mine; Köseoğlu, Turhan; Özvatan, Sümer; Erçin, Demet; Yazıcı, Nizamettin; Erel, Yakup; TAEK-SANAEMItem Investigation of gamma irradiation and storage period effects on the nutritional and sensory quality of chickpeas, kidney beans and green lentils(Elsevier, 2017) Aylangan, Ayça; Özyardımcı, Berna; İç, Erhan; TAEK-SANAEMThe objectives of this study were to determine the effects of gamma irradiation and storage period on the content of the total carotenoids, the oligosaccharides raffinose and stachyose, and the vitamins thiamine (B1) and riboflavin (B2) in pulses. Chickpea, kidney bean and green lentil samples were subjected to gamma irradiation doses of 0.25, 0.50 and 1.0 kGy followed by storage at room temperature for 12 months. The total carotenoids content was measured by spectrophotometer. Raffinose and stachyose were determined by high-performance liquid chromatography (HPLC) with refraction index detection and thiamine and riboflavin concentrations by HPLC with fluorescence detection. The impact of the irradiation dose can be seen in the result of the total carotene tests for lentils. The three different irradiation doses applied did not have significant effects on the levels of riboflavin and thiamine. The effect of the storage period was found to be significant on the raffinose and stachyose content but there were no significant changes following the applied irradiation doses. In the sensory evaluation the testers were not be able to differentiate between the 0.25, 0.50 and 1 kGy applied irradiation doses and the unirradiated samples. The results of these studies suggest that irradiation with 1.0 kGy gamma rays cause tolerable losses in the nutrients studied in chickpeas, kidney beans and green lentils.Item Işınlanmış gıdaların tespiti(Türkiye Atom Enerjisi Kurumu, 2012) Aylangan, Ayça; Başbayraktar, Vasfiye; Çetinkaya, Nurcan; Denli, Emine; Erçin, Demet; Erel, Yakup; Güçlü, Hülya; Halkman, Hilal B. D.; İç, Erhan; Koluman, Ahmet; Köseoğlu, Turhan; Uygun Sarıbay, Mine; Özvatan, Sümer; Özyardımcı, Berna; Yazıcı, Nizamettin; Yücel, Pelin; TAEK-SANAEMGüvenlik ve kalite kontrolü açısından bir gıda maddesinin ışınlanıp ışınlanmadığını tespit etmek için uygun ve güvenilir yöntemler uygulanmalıdır. Bu rapor içinde sözü edilen hidrokarbonların ve 2-Alkilsiklobütanonlar'ın GC ve GC-MS ile tespiti, DNA Komet test tekniği, DEFT/APC tekniği ve LAL/GNB tekniği Avrupa Birliği tarafından onaylanmış standart yöntemlerdir. Bu proje kapsamında yapılan çalışmalar ile bu yöntemler konusunda Türkiye'de gerekli alt yapı çalışmaları yapılmış ve bu yöntemler uygulanabilir hale getirilmiştir. Bundan sonra, ışınlanmış gıdaların tespiti konusundaki çalışmalar, sözü edilen kimyasal ve mikrobiyolojik ve biyolojik yöntemlerin daha ileriye taşınması ve bunların güvenilirliğini artıracak yeni yöntemler üzerinde çalışılması şeklinde olacaktır.Item Mutasyon ıslahı ile geliştirilen domates hatların verim ve kalite özellikleri(GAP Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi Müdürlüğü, 2014-09) Kantoğlu, K. Yaprak; Sağel, Zafer; Tutluer, İhsan; Peşkircioğlu, Hayrettin; Kunter, Burak; Özçoban, Mustafa; Işık, Zafer; Özmen, Dilan; İç, Erhan; Şekerci, Süreyya; Günçağ, Nüket; Seçer, Emine; Şenay, Ali; Aydın, Gülizar; Durna, Yüksel; Babahanoğlu, Nejdet; Şirin, Hamza; Akın, Ali İbrahim; Uslu, Nevzat; Şirin, Cismi; Karamanav, Zeynel; R-5419-2019; TAEK-SANAEMOrta Anadolu Bölgesi için ekonomik önem taşımakta olan Ayaş kökenli yer tipi domateste verim ve kaliteye yönelik olarak bir takım karakterleri iyileştirmek amacıyla yürütülen mutasyon ıslahı çalışmasına ait elde edilen verilerin bir kısmı bu çalışmada sunulmuştur. Araştırmada domates için etkili ışın dozu (ED50) olarak belirlediğimiz 150 Gy ışın dozu ile ışınlanmış tohumlar kullanılmıştır. M4 aşamasından itibaren verim, meyve sertliği, kuru madde oranı, brix değeri ve meyvelerin antioksidan (lycopen, beta karoten, lutein ve C vitamini gibi) içerikleri incelemiştir. Burada sunulan çalışmada kontrol ve 16 M5 seviyesinde seçilmiş mutant hatta ait verim, meyve sertliği, kuru madde oranı ve brix verileri sunulmuştur. Elde edilen veriler üzerinde yapılmış olan istatistiki analizler sonucunda kuru madde ve brix değerleri arasındaki farklılığın istatistiki anlamda önem arz etmediği, ancak verim ve meyve sertliği açısından elde edilen veriler arasındaki farklılığın istatistiki anlamda önemli olduğu belirlenmiştir. Meyve sertliği açısından kontrole göre 9/31, 9/22, 8/127 ve 8/50 nolu hatların üstün özellik gösterdiği ve verim açısında da 9/22, 8/127, 8/135 ve 8/96 kodlu mutant hatların kontrolden daha verimli olduğu tarafımızdan saptanmıştır. Halen seçilen hatlarda tescile yönelik son çalışmaların yapılmasına devam edilmektedir.Item Mutasyon ıslahı ile geliştirilen domates hatların verim ve kalite özellikleri(Uluslararası Bitki Islahı Kongresi, 2013-11) Kantoğlu, K. Yaprak; Sağel, Zafer; Tutluer, İhsan; Peşkircioğlu, Hayrettin; Kunter, Burak; Özçoban, Mustafa; Işık, Zafer; Özmen, Dilan; İç, Erhan; Şekerci, Süreyya; Günçağ, Nüket; Seçer, Emine; Şenay, Ali; Aydın, Gülizar; Durna, Yüksel; Babahanoğlu, Nejdet; Şirin, Hamza; TAEK-SANAEMOrta Anadolu Bölgesi için ekonomik önem taşımakta olan Ayaş kökenli yer tipi domateste verim ve kaliteye yönelik olarak bir takım karakterleri iyileştirmek amacıyla yürütülen mutasyon ıslahı çalışmasına ait elde edilen verilerin bir kısmı bu çalışmada sunulmuştur. Araştırmada domates için etkili ışın dozu (ED50) olarak belirlediğimiz 150 Gy ışın dozu ile ışınlanmış tohumlar kullanılmıştır. M4 aşamasından itibaren verim, meyve sertliği, kuru madde oranı, brix değeri ve meyvelerin antioksidan (lycopen, beta karoten, lutein ve C vitamini gibi) içerikleri incelemiştir. Burada sunulan çalışmada kontrol ve 16 M5 seviyesinde seçilmiş mutant hatta ait verim, meyve sertliği, kuru madde oranı ve brix verileri sunulmuştur. Elde edilen veriler üzerinde yapılmış olan istatistiki analizler sonucunda kuru madde ve brix değerleri arasındaki farklılığın istatistiki anlamda önem arz etmediği, ancak verim ve meyve sertliği açısından elde edilen veriler arasındaki farklılığın istatistiki anlamda önemli olduğu belirlenmiştir. Meyve sertliği açısından kontrole göre 9/31, 9/22, 8/127 ve 8/50 nolu hatların üstün özellik gösterdiği ve verim açısında da 9/22, 8/127, 8/135 ve 8/96 kodlu mutant hatların kontrolden daha verimli olduğu tarafımızdan saptanmıştır. Halen seçilen hatlarda tescile yönelik son çalışmaların yapılmasına devam edilmektedir.Item Narenciye grubu meyvelerde karantina amaçlı ışınlamanın gıda kalitesi ve hijyeni üzerine etkisinin araştırılması(Türkiye Atom Enerjisi Kurumu, 2010) Aylangan, Ayça; Başbayraktar, Vasfiye; Çetinkaya, Nurcan; Denli, Emine; Erçin, Demet; Erel, Yakup; Güçlü, Hülya; Halkman, Hilal B. D.; İç, Erhan; Koluman, Ahmet; Köseoğlu, Turhan; Özvatan, Sümer; Özyardımcı, Berna; Uygun Sarıbay, Mine; Taraklı, Mehmet D.; Ünal, Zati; Yazıcı, Nizamettin; Yücel, Pelin; Tükenmez, İbrahim; TAEK-SANAEMBu projede, Türkiye’de narenciye sektörünün karşılaştığı en önemli sorunlardan birisi olan Akdeniz meyve sineği (Ceratitis capitata) ile mücadelede Yafa çeşidi portakal (Citrus sinensis (L) Osb.), Star ruby çeşidi greyfurt (Citrus paradisi Macf.) Satsuma çeşidi mandarin (Citrus reticulata BlancoJ’in karantina uygulaması için ihtiyaç duyulan ışınlama dozları araştırılmıştır. Işınlanmamış ve ışınlanmış (0.5, 1.0 ve 1.5 kGy) meyvelerin kimyasal, fiziksel ve mikrobiyolojik özelliklerine ilişkin olarak ağırlık kaybı, suda çözünen kuru madde, pH, titrasyon asitliği, alkolde çözünmeyen pektin, renk, indirgen şeker, toplam karoten, flavonoid, c vitamini miktarları ile duyusal özellikler, toplam aerob mezofil bakteri ve toplam maya ve küf sayısı belirlenmiştir. Sonuçlar, narenciye grubu meyvelerde (portakal, greyfurt ve mandarin) etkili karantina uygulaması İçin Akdeniz meyve sineğine karşı 0.1 kGy’lik gama radyasyonu ışınlama dozunun yeterli olduğunu, bu meyvelerde düşük doz ( ≤ 1.0 kGy) uygulamasının mandarin hariç meyve kalitesi üzerine olumsuz etkisinin bulunmadığını ve meyvelerde bulunan mikrobiyel yükü önemli ölçüde etkilediğini göstermiştir. Ayrıca bu çalışmada, ışınlanmış narenciye grubu meyvelerin DNA kornet analiz yöntemi ile tespit edilebileceği gözlemlenmiştir.Item Nohut (Cicer Arietium L)’un B vitamini ve oligosakkarit içeriğine ışınlamanın etkisi(Gıda Teknolojisi Derneği, 2012-10) Aylangan, Ayça; Özyardımcı, Berna; İç, Erhan; TAEK-SANAEMÜlkemiz açısından ekonomik öneme sahip bakliyat ürünlerinin ticaretinde ve özellikle Ortadoğu’ya yapılan ihracatta böceklenmeden kaynaklanan büyük problemler yaşanmaktadır. Bakliyat ürünlerinde üretimden tüketime kadar, depolara taşınma esnasında, depolama ve raf ömrü süresince böcek gelişmesiyle karşılaşılmaktadır ve bu durum ürün ticaretini kısıtlamaktadır. Bakliyat ürünleri zararlıları çok düşük ışınlama dozları ile kontrol altına alınabilmektedir. Böceklenmeye karşı uygulanan bu dozlar, bakliyatın kimyasal yapısında olumsuz değişikliğe neden olmamaktadır. Bu çalışmada, nohut örneklerinde (Cicer arietium L) B vitamini (tiamin, riboflavin) ve oligosakkarit (rafinoz, stakiyoz) içeriğine gama ışınlarının etkisi incelenmiştir. Bu amaçla, nohut örnekleri 3 farklı ışınlama dozunda (0.25 kGy, 0.50 kGy ve 1.00 kGy) ışınlanmış ve HPLC (Yüksek performans sıvı kromatografisi) kullanılarak analiz edilmiştir. Işınlanmamış kontrol örneği ile ışınlanmış nohut örnekleri karşılaştırıldığında B vitamini içeriğinde önemli bir değişiklik gözlenmemiştir. Oligosakkarit içeriği dikkate alındığında ise, özellikle stakiyoz miktarında ışınlama dozuna bağlı olarak azalma olmuştur. Işınlama teknolojisi kullanılarak düşük ışınlama dozları (<1 kGy) ile nohut gibi bakliyat ürünlerinin böceklenmeden kaynaklanan depo kayıpları engellenebilmektedir.Item Phytosanitary irradiation against leafminers (Diptera: Agromyzidae) and radiotolerance of shelled peas(Florida Entomological Society, 2016) Özyarımcı, Berna; Aylangan, Ayça; İç, Erhan; Aydın, Talat; TAEK-SANAEMThe objectives of this research were to develop a phytosanitary irradiation treatment against 3 species of agromyzid leafminers (Diptera: Agromyzidae), and to study the effects of gamma radiation on the physical, chemical, and sensorial properties of shelled peas, Pisum sativum L. (Fabales: Fabaceae). Late pupae (pharate adults) of the 3 species were treated with Co-60 gamma radiation at 0, 80, 100, 120, 150, and 180 Gy. The measurement of efficacy used was the prevention of mine formation in leaves by Fa generation offspring of the leaf miners. Liriomyza sativa Blanchard, L. trifolii (Burgess) and L. huidobrensis (Blanchard) were found to have similar responses to the irradiation doses that prevented formation of leaf mines by Fa offspring; thus no leaf mines were formed by these 3 species in the 150 Gy and 180 Gy treatments. Confirmatory testing successfully undertaken on all 3 species using a grand total of > 30,000 pharate adults corroborated that irradiation with 150 Gy completely prevented the formation of leaf mines. The radiotolerance of shelled peas was studied to ensure that the irradiation treatment does not significantly affect the composition, palatability and flavor of the produce. Pea samples were irradiated at 0.25, 0.5 and 1 kGy and tested for vitamin C, total carotenoids, protein secondary structure, color, and sensory properties. These properties of the peas were significantly but not greatly affected by irradiation with any of the doses tested.Item Practical application of food irradiation in Turkey(National Nuclear Center of the Republic of Kazakhstan / Institute of Nuclear Physics, 2003) Çetinkaya, Nurcan; İç, Erhan; 8298; TAEK-ANTHAMTurkey is the world’s leading producer and exporter of dried fruits (dried figs, raisins, and dried apricots etc.) and nuts (hazelnuts, walnuts, pistachios, peanuts etc.) all of which have to be fumigated by methyl bromide a few times prior to export. Last fumigation is obligatory before shipment according to current quarantine treatment. Methyl Bromide (MeBr) fumigation is the most commonly used insect quarantine treatment for dried fruits and nuts in Turkey to protect from potential infestations. In accordance with the Montreal Protocol, Turkey as an Article 5(1) country will take actions to regulate and take measures to phase-out MeBr use. So, Turkey has to total phase-out in 2015 but according to Turkey MeBr Phase-out Action Plan prepared and published by The Ministry of Agriculture and Rural affairs in 2001, using MeBr should be reduced for stored commodities by 50% by 2002 and phased-out totally by 2004. Irradiation technology is ready as an alternative to MeBr fumigation under the Action Plan of Turkey. Intensive research studies on food irradiation in Turkey have started in early 1970's and have still been continued. After careful and intensive works of all related authorities and specialists for a long period and with the help of ICGFI, the food irradiation regulation of Turkey was published in Official Newspaper on November 6, 1999. Having the Food Irradiation Regulation has supported to initiate commercialization study in Turkey in Co-operation with IAEA (TUR 5022). Feasibility study of a commercial food irradiation facility for the potential application of food irradiation in Turkey was prepared by IAEA experts Dr.M.Ahmed and Ir. J.P.Lacroix and together with TUR 5022 Research Team in April 2001 in Izmir, Turkey. Gamma-Pak Irradiation Facility in Cerkeskoy-Tekirdag got the commercial food irradiation license and registration certificate in Feb. 2002. Practical application of food irradiation is getting more attraction in Turkey in parallel with other countries.Item Quality of mandarins (Citrus reticulata Blanco) influenced by gamma irradiation(Ankara Üniversitesi, 2014) Aylangan, Ayça; İç, Erhan; TAEK-SANAEMMandarins (Citrus reticulata Blanco) are consumed in large quantities in Turkey and one of the most important exports of the citrus fruits. There were 9829 bearing and 1885 non-bearing trees for mandarin in Turkey where had produced approximately 874 thousand tons mandarin in 2012. Mediterranean fruit fly (Ceratitis capitata) is a pest of high economic importance, affecting production of several fruit species specially mandarins. Mediterranean fruit fly infestation in mandarin’s fruits has been estimated to be 10 – 30 % and also cause major problems to exports due to quarantine restrictions. Over the centuries, efforts have been made to control storage losses and maintain the quality of foods. Food irradiation is a technology which approved the efficiency for solving insect disinfestation and phytosanitary problems in citrus trade. In this research, the mandarins (Citrus reticulata Blanco) were irradiated at different dose levels (0.5, 1.0 and 1.5 kGy) and stored during 45 days. The alcohol insoluble pectin, ºBrix (Total soluble solid), titratable acidity, pH, total carotenoids and vitamin C contents were analyzed after the irradiation in 0, 15, 30 and 45 days at during the storage time. Results showed that these physicochemical and chemical parameters (except vitamin C) were not influenced significantly by irradiation. These results therefore indicate that gamma irradiation is a harmless and highly effective quarantine treatment technique for mandarin and irradiation process become more conventional for insect quarantine applications.